Narodowe Czytanie, coroczna ogólnopolska akcja zainaugurowana w 2012 roku wspólną lekturą „Pana Tadeusza”, na stałe wpisało się w kalendarz wydarzeń bibliotek pedagogicznych Podkarpacia. W 2025 roku odbywa się już jego XIV edycja – uczestnikom towarzyszy fascynująca podróż przez poezję Jana Kochanowskiego, której kanon obejmuje fraszki, pieśni i treny. Dyrektor Podkarpackiego Zespołu Placówek Wojewódzkich Pani Krystyna Wróblewska wraz z Wicedyrektorami: Biblioteki Pedagogicznej w Tarnobrzegu Panią Małgorzatą Fajt, Pedagogicznej Biblioteki Wojewódzkiej w Krośnie Panią Romualdą Wojnar, Pedagogicznej Biblioteki Wojewódzkiej w Przemyślu Panem Piotrem Pękalskim oraz Pedagogicznej Biblioteki Wojewódzkiej w Rzeszowie Panią Beatą Michałuszko zapraszają do wspólnego świętowania i odkrywania piękna renesansowej poezji w wyjątkowej oprawie. Finał ogólnopolski zaplanowany jest na 6 września, jednak biblioteki organizują swoje wydarzenia w późniejszych, lecz dogodniejszych dla szkół, uczniów i nauczycieli terminach.

Fraszki, wykład i muzyka
Biblioteka Pedagogiczna w Tarnobrzegu

17 września w sali konferencyjno-wystawowej Biblioteki Pedagogicznej w Tarnobrzegu odbędzie się spotkanie poświęcone twórczości Kochanowskiego. Uczestnicy wysłuchają wykładu Doroty Ziętek, polonistki, pedagoga „Z Sycyny do Czarnolasu – na drogach życia i twórczości Jana Kochanowskiego”. Nie zabraknie czytania wierszy przez młodzież uczniów kilku szkół podstawowych i ponadpodstawowych oraz zaproszonych gości, przygotowane zostały również liczne ciekawostki literackie. Wydarzenie wzbogaci minikoncert muzyki poważnej w wykonaniu licealistów. Wystawie „Nie wszystko fraszka” towarzyszyć będzie możliwość ostemplowania własnego egzemplarza poezji specjalną pamiątkową pieczęcią.

Sztuka recytacji z Markiem Wiatrem
Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Krośnie

18 września Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Krośnie zaprasza młodzież szkolną na wyjątkowe warsztaty recytatorskie, które poprowadzi Marek Wiatr – śpiewak operowy, pedagog i artysta związany z kształceniem wokalno-aktorskim. Spotkanie będzie okazją, by poznać tajniki pracy z głosem, nauczyć się sztuki interpretacji i przekazu scenicznego, a także spróbować swoich sił w twórczej ekspresji. W drugiej części wydarzenia uczestnicy wspólnie przeczytają wybrane fragmenty poezji Jana Kochanowskiego, odkrywając ich piękno w nowych interpretacjach.

Do Narodowego Czytania aktywnie włączają się również biblioteczne filie w regionie, które przygotowały spotkania we współpracy ze szkołami. W Jaśle uczniowie Medyczno-Społecznego Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego pochylą się nad twórczością poety. Brzozów zaplanował swoje czytanie wraz z uczniami Zespołu Szkół Ekonomicznych. W Sanoku wiersze mistrza z Czarnolasu rozbrzmiewać będą dzięki młodzieży z Zespołu Szkół nr 3, natomiast w Lesku poezję odkryją uczniowie Liceum Ogólnokształcącego. Uroczysty charakter będzie miało wydarzenie w Ustrzykach Dolnych, gdzie w sali Starostwa Powiatowego spotkają się uczniowie ze szkół podstawowych nr 1 i nr 2, by wspólnie uczestniczyć w literackim święcie.

Kochanowski w kontekście literackim
Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka im. J. G. Pawlikowskiego w Przemyślu

23 września Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka im. J. G. Pawlikowskiego w Przemyślu otworzy swoje drzwi dla uczniów i zaproszonych gości, by wspólnie zanurzyć się w lirykę Jana Kochanowskiego. Podczas spotkania młodzież z przemyskich szkół ponadpodstawowych wraz z honorowymi uczestnikami zaprezentuje fragmenty twórczości poety – psalmy, pieśni, fraszki i treny, czyli gatunki, które Kochanowski na trwałe wprowadził do polskiej literatury. Uzupełnieniem czytelniczej części wydarzenia będzie wykład dr Małgorzaty Wilguckiej, doradcy metodycznego PCEN w Rzeszowie, oddział w Przemyślu, zatytułowany „Treny Jana Kochanowskiego jako arcydzieło liryki funeralnej. Konteksty i nawiązania”.

Symboliczne czytanie pod Lipą
Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Rzeszowie

26 września Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Rzeszowie zaprasza do Sali Audytoryjnej Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podkarpackiego na wyjątkowe wydarzenie – wspólne czytanie pod Lipą. To symboliczne miejsce stanie się przestrzenią literackiego spotkania, podczas którego uczestnicy będą mogli zanurzyć się w poezji Jana Kochanowskiego. W programie przewidziano wspólne czytanie utworów mistrza z Czarnolasu oraz wystąpienia młodzieży, która przedstawi własne spojrzenie na twórczość poety w ramach wystąpień „Kochanowski oczami uczniów”. Będzie to okazja, by odkryć pieśni, treny i fraszki w zupełnie nowych interpretacjach – świeżych, autentycznych i poruszających.

Razem w świecie poezji Kochanowskiego

Narodowe Czytanie 2025 – XIV edycja tej ogólnopolskiej inicjatywy – to niezwykła okazja, by spotkać się wokół klasyki polskiej literatury i wspólnie odkrywać jej ponadczasowe piękno. W bibliotekach pedagogicznych Podkarpacia przygotowano bogaty i różnorodny program – od wykładów i warsztatów, przez wystawy i muzyczne akcenty, aż po literackie ciekawostki i możliwość ostemplowania własnych egzemplarzy poezji. Każda z bibliotek wnosi do tego święta coś niepowtarzalnego, tworząc razem wielobarwną mozaikę wydarzeń, która pozwoli spojrzeć na twórczość Jana Kochanowskiego z nowej perspektywy.

Zachęcamy do kontaktu z poszczególnymi bibliotekami w celu zgłoszenia chęci udziału w wydarzeniach – wszelkie szczegóły organizacyjne dostępne są na plakatach i stronach bibliotek. Do wspólnego czytania zapraszamy młodzież, nauczycieli, rodziny i wszystkich miłośników literatury, by razem przeżywać poezję, która mimo upływu wieków wciąż porusza i inspiruje.

Odpowiedzialna (-y) za organizację wydarzenia, kontakt do udzielenia informacji:

Wicedyrektorzy Podkarpackiego Zespołu Placówek Wojewódzkich ds. poszczególnych bibliotek.

Autor artykułu:

Na podstawie informacji przesłanych przez poszczególne biblioteki.
Ewa Miękina – nauczyciel bibliotekarz Biblioteka Pedagogiczna w Tarnobrzegu przy PZPW w Rzeszowie

Foto: Canva